Get Started
Dhukkuboonni Faangasiitii Simbiroorratti: Wanti Beekuun Sii Barbaachisu Hundi
Home » Uncategorized  »  Dhukkuboonni Faangasiitii Simbiroorratti: Wanti Beekuun Sii Barbaachisu Hundi
Dhukkuboonni Faangasiitii Simbiroorratti: Wanti Beekuun Sii Barbaachisu Hundi

​Faangasiin (Fungus/Bookeen) lubbu qabeeyyii xiqqoo hunda biratti argamuudhaan beekama. Garuu maaliif dhukkuboota isaan fidan beekuun nu barbaachise? Keessumaa simbiroota keenya yookiin simbiroota naannoo keenya jiran yeroo ilaallu, dhukkuboonni faangasiitiin dhufan akka malee hamaa fi balaa uumuu danda'u.

​Dhukkuboonni kunniin qaama simbiroo kan akka sirna hargansuu (respiratory system) fi sirna dhiigaa (systemic) faa irratti xiyyeeffachuun, qabanii yoo deeman jireenya simbiroo sanaa balaadhaaf saaxiluu danda'u. Gosoota Faangasiitii gurguddoo lama (Histoplasmosis fi Cryptococcosis) fi gosa biroo tokko (Aspergillosis) bal'inaan haa ilaallu.

​1. Histoplasmosis: Balaa Bobbaa Simbiroo Keessa Jiru

​Maalummaa:

Histoplasmosis dhukkuba faangasii xiqqaa Histoplasma capsulatum jedhamuun dhufudha. Faangasiin kun addunyaa guututti kan argamu yoo ta'u, bakka addaa guddatee itti babal'atu qaba: Bobbaa simbiroo (keessumattuu gugee) fi Batsa'aa (bat).

​Simbirootaa fi Histoplasmosis:

Wantin nama ajaa'ibu tokko jira: Simbiroonni ofii isaanii dhukkuba kanaan hin qabaman. Bobbaan isaanii garuu waan sirriitti faangasii kana guddisuuf gargaaru qaba. Akka lafa guddatanii itti babal'atan yoo ta'u, namootaa fi bineensota biroof immoo balaa guddaa uuma. Faangasiin kun lafa yookiin boolla simbirootaa fi batsa'aa keessa gogee, hurkaa (spore) ta'ee qilleensaan faca'a. Yeroo namni yookiin bineensi sun hurkaa sana harganu, somba (lung) isaanii keessa seenuun dhukkuba fida.

​Wanti Xiyyeeffannaa Barbaadu:

Yoo lafa bobbaan gugee yookiin batsa'aa baay'inaan jiru qulqulleessitan, akka hurkaan sun hin facaane of eeggannoo guddaa gochuu qabdu. Maskii godhachuu fi bishaan fayyadamuun hurkaa lafatti qabanii qulqulleessuun murteessaadha.

​2. Cryptococcosis: Faangasii Adda Humna Narvii Miidhu

​Maalummaa:

Cryptococcosis dhukkuba faangasii biraa kan Cryptococcus neoformans jedhamuun dhufudha. Faangasiin kunis akkuma Histoplasmosis, yeroo baay'ee lafa Bobbaa Gugee keessa jiraatuun beekama.

​Balaa inni Fidu:

Faangasiin kun nama yoo qabe, keessumaa namoota humna dhibee ittisuu qaamaa (immune system) gadi bu'aa qaban, somba fi sirna narvii giddugaleessaa (central nervous system - sammuu fi dugda) irratti dhibee guddaa uumuu danda'a.

​Simbirootaa fi Cryptococcosis:

Akkuma Histoplasmosis, gugeen faangasii kana baattee jiraatti malee ofii ishee dhukkubsachuu dhiisuu dandeessi. Haa ta'u malee, simbiroonni biroon yookiin bineensonni faangasii kana hargannaan dhukkubsachuu danda'u.

​3. Aspergillosis: Dhukkuba Simbirootaa Baay'ee Beekaamaa

​Maalummaa:

Aspergillosis dhukkuba faangasii gosa Aspergillus jedhamuun kan dhufudha, keessumaa gosti A. fumigatus jedhamu beekamaadha. Kun garuu dhibee Histoplasmosis fi Cryptococcosis irraa adda.

​Balaa Simbiroorratti Fidu:

Aspergillosis dhibee simbiroota irraa simbirootti darbuu danda'u yoo ta'u, keessumaa simbiroota mana keessaa (akka Parrot, Cockatiel fi kkf) fi lukaan faa irratti baay'ee mul'ata. Faangasiin kun yeroo baay'ee sirna hargansuu (keessumaa barii fi somba) simbiroo keessa seenee ulkeewwan (nodules/granulomas) uuma.

  • ​Mallattoon Simbiroorraa:
    • ​Hargansuu dadhabuu: Qufaa yookiin hargansuu dhiphachuu.
    • ​Sagalee dhabuu: Simbiroonni sirriitti sagalee baasuu yookiin weeddisuu dadhabuu.
    • ​Dadhabbiin: Hammaataa deemuun du'a fiduu danda'a.

​Daddarbuu:

Faangasiin Aspergillus bakka onguu (moist) fi xuraa'aa, keessumattuu nyaata simbiroo dulloomee yookiin jala bu'ee bishaan qabate irratti baay'inaan argama. Simbiroonni hurkaa faangasii kana hargannaan dhukkubsatu.

​🔬 Dhukkuba Faangasii Irraa Of Eeguuf Maaltu Gochuun Danda'ama?

​Dhukkuboonni faangasii kunneen dhuguma soddachiisoo ta'anis, to'annaadhaan jiraachuu ni danda'u.

  1. ​Qulqullina Eeguu (Hygiene):
    • ​Bakka simbiroonni jiran, nyaata yookiin bishaan keessa deeman yeroo hunda qulqulleessuu.
    • ​Nyaata simbiroo dulloomee yookiin bishaan qabate dafnee gatuu, akka Aspergillus itti hin baay'anne.
    • ​Bakka Bobbaan Simbiroo yookiin Batsa'aa baay'atu yoo qulqulleessitan, uffata of eeggannoo fi maskii fayyadamuu.
  2. ​Ventilation (Qilleensa):
    • ​Mana simbiroonni keessa jiran yookiin boolla isaanii keessa qilleensi gahaan akka seenu gochuu.
  3. ​Dheebuu Qulqulluu:
    • ​Simbiroonni bishaan qulqulluu qofaa akka dhugan mirkaneessuu.
  4. ​Yaala Dafee:
    • ​Simbiroo keessan irratti mallattoo dhukkubaa hargansuu yookiin dadhabbiin yoo argitan, yaalaa (Avian Veterinarian) biratti saffisaan geessuun murteessaadha.

​Xumura:

Dhukkuboonni Faangasiitii Balaa Simbiroota keenya irratti uuman salphaatti ilaalamuu hin qaban. Beekumsaa fi of eeggannoo keenyaan, jireenya simbirootaa naga qabeessa gochuu fi dhukkuboota akka Histoplasmosis faa of irraa dhabamsiisuu dandeenya.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *